Niemcy po niemiecku — Deutschland

Niemcy po niemiecku to Deutschland. Nazwa oznacza dosłownie kraj Niemców, od słowa deutsch i Land.

Podstawowe formy

• Deutschland — Niemcy, nazwa państwa
• deutsch — niemiecki, przymiotnik
• Deutsch — język niemiecki, rzeczownik
• der Deutsche — Niemiec, die Deutsche — Niemka

Przymiotnik zapisujemy małą literą, a nazwę języka wielką. To ogólna zasada niemieckiej ortografii: wszystkie rzeczowniki piszemy wielką literą, niezależnie od miejsca w zdaniu.

Dlaczego tyle różnych nazw

Niemcy mają w językach europejskich wyjątkowo dużo odmiennych nazw: Germany po angielsku, Allemagne po francusku, Tyskland po duńsku, Saksa po fińsku, Niemcy po polsku.

Wynika to z braku jednolitego państwa przez większość historii. Sąsiedzi nazywali cały obszar od nazwy plemienia, z którym mieli najbliższy kontakt — stąd francuskie od Alemanów, fińskie od Sasów. Polska nazwa pochodzi natomiast od słowa oznaczającego niemego, czyli kogoś, kogo mowy nie sposób zrozumieć.

Nazwy innych krajów

• Polen — Polska
• Österreich — Austria, dosłownie wschodnie państwo
• die Schweiz — Szwajcaria, z rodzajnikiem
• Frankreich — Francja
• die Niederlande — Niderlandy, w liczbie mnogiej

Większość nazw państw występuje bez rodzajnika, ale część wymaga go obowiązkowo. Trzeba je zapamiętać osobno, bo od tego zależy konstrukcja zdania — mówimy in Deutschland, ale in der Schweiz.

Przyimki przy nazwach państw

Przy określaniu miejsca pobytu używa się in, a przy kierunku podróży nach: Ich wohne in Deutschland, ale Ich fahre nach Deutschland.

Wyjątkiem są kraje z rodzajnikiem, przy których zamiast nach stosuje się in z biernikiem: Ich fahre in die Schweiz. To jedna z tych reguł, które łatwiej zapamiętać razem z konkretnym krajem niż jako abstrakcyjną zasadę.

Mieszkańcy i przymiotniki

• Polen — Polska, der Pole — Polak, polnisch — polski
• Frankreich — Francja, der Franzose — Francuz
• Italien — Włochy, der Italiener — Włoch
• Spanien — Hiszpania, der Spanier — Hiszpan

Nazwy mieszkańców tworzy się różnymi końcówkami i trzeba je zapamiętać razem z krajem. Formy żeńskie powstają najczęściej przez dodanie -in: die Polin, die Spanierin.

Odmiana nazwy Deutschland

Nazwy państw rodzaju nijakiego bez rodzajnika, jak Deutschland, w dopełniaczu przyjmują końcówkę -s: die Hauptstadt Deutschlands, czyli stolica Niemiec.

Częściej jednak używa się konstrukcji z przyimkiem von, brzmiącej naturalniej w mowie: die Hauptstadt von Deutschland. Obie formy są poprawne, przy czym pierwsza pojawia się raczej w tekstach pisanych.

Warto też znać nazwy landów, czyli krajów związkowych: Bayern to Bawaria, Sachsen Saksonia, a Nordrhein-Westfalen Nadrenia Północna-Westfalia. Niemcy są państwem federalnym złożonym z szesnastu landów, z których każdy ma własny parlament i rząd — dlatego w wiadomościach pojawiają się osobne wybory landowe, a część spraw, jak edukacja, podlega władzom regionalnym, a nie federalnym.