1 centymetr to ile milimetrów

Jeden centymetr to 10 milimetrów. Przedrostek centy- oznacza jedną setną, a mili- jedną tysięczną metra, więc różnica między nimi wynosi dziesięciokrotność.

Przeliczniki długości

• 1 cm — 10 mm
• 1 dm — 10 cm, czyli 100 mm
• 1 m — 100 cm, czyli 1000 mm
• 1 km — 1000 m

Cały układ opiera się na potęgach dziesiątki, więc przeliczanie sprowadza się do przesuwania przecinka. To główna przewaga układu metrycznego nad calowym, w którym przeliczniki są nieregularne.

Jak zapamiętać kierunek

Przy zamianie na jednostki mniejsze mnożymy, przy zamianie na większe dzielimy. Zasada praktyczna: mniejsza jednostka to większa liczba.

Ten sam odcinek ma wartość 5 w centymetrach i 50 w milimetrach — jeśli po przeliczeniu liczba zmalała mimo przejścia na mniejszą jednostkę, gdzieś nastąpiła pomyłka. Ta prosta kontrola wyłapuje większość błędów w zadaniach.

Milimetry na linijce

Najmniejsze kreski na linijce oznaczają milimetry, a dłuższe co dziesiątą kreskę wyznaczają centymetry. Odczyt zaczyna się od zera, które zwykle nie leży dokładnie na krawędzi.

Warto o tym pamiętać przy pomiarach: przyłożenie krawędzi linijki zamiast znaku zera daje błąd sięgający kilku milimetrów. Przy rysunku technicznym albo pracy plastycznej taka pomyłka bywa widoczna od razu.

Jednostki mniejsze od milimetra

• mikrometr — tysięczna część milimetra
• nanometr — milionowa część milimetra

Grubość ludzkiego włosa wynosi około 70 mikrometrów, a średnica wirusa mierzy się w nanometrach. Te jednostki wykraczają poza pomiar linijką i wymagają przyrządów optycznych — dla porównania, najcieńsza kreska naniesiona ołówkiem ma zwykle około 300 mikrometrów, czyli ponad cztery razy więcej niż włos.

Zamiana jednostek w zadaniach

Najczęstszym poleceniem jest sprowadzenie wszystkich wielkości do jednej jednostki przed obliczeniem. Dodawanie 3 cm i 25 mm bez przeliczenia daje wynik pozbawiony sensu.

Sprawdzoną metodą jest przechodzenie na jednostkę najmniejszą występującą w zadaniu, bo pozwala uniknąć ułamków. Trzy centymetry to 30 milimetrów, więc suma wynosi 55 milimetrów, czyli 5,5 centymetra — wynik można potem podać w dowolnej jednostce, ale rachunek warto prowadzić na liczbach całkowitych.

Jednostki powierzchni i objętości

Przeliczniki działają tam inaczej, co bywa źródłem błędów. Metr kwadratowy to nie 100, lecz 10 000 centymetrów kwadratowych, bo przelicznik podnosi się do kwadratu.

Przy objętości podnosi się do trzeciej potęgi: metr sześcienny to milion centymetrów sześciennych. Automatyczne przenoszenie przelicznika długości na powierzchnię jest jedną z najczęstszych pomyłek na sprawdzianach, a wynik różni się wtedy nie o kilka procent, lecz stukrotnie.