Nizina Zatokowa — położenie i cechy

Nizina Zatokowa to równina wzdłuż wybrzeża Zatoki Meksykańskiej, obejmująca południowe stany USA oraz wschodnie wybrzeże Meksyku.

Położenie i cechy

• Zasięg — od Teksasu po Florydę oraz wybrzeże Meksyku
• Wysokość — przeważnie poniżej 100 metrów
• Klimat — podzwrotnikowy wilgotny, gorące lata
• Rzeki — Missisipi, Rio Grande, Alabama

Nizina powstała z osadów morskich oraz materiału naniesionego przez rzeki. Jej powierzchnia wciąż narasta w delcie Missisipi, choć jednocześnie ulega osiadaniu pod ciężarem nagromadzonych warstw.

Delta Missisipi

Rzeka niesie ogromne ilości osadów, budując deltę wysuniętą daleko w morze. Wały przeciwpowodziowe zmieniły jednak sposób ich odkładania — zamiast rozprowadzać materiał po całej równinie, rzeka wyrzuca go poza szelf.

Skutkiem jest zanikanie terenów podmokłych, które wcześniej odbudowywały się dzięki wylewom. Utrata mokradeł zmniejsza naturalną ochronę wybrzeża przed falą sztormową, bo to właśnie one wytłumiają energię nadchodzącej wody.

Huragany

Region należy do najczęściej nawiedzanych przez huragany. Ciepła woda Zatoki Meksykańskiej dostarcza im energii, a płaskie, nisko położone wybrzeże ułatwia wdzieranie się fali sztormowej w głąb lądu.

Nowy Orlean leży częściowo poniżej poziomu morza i jest chroniony systemem wałów oraz pomp. Katastrofa z 2005 roku pokazała, że przy takim położeniu awaria zabezpieczeń oznacza zalanie obszaru, z którego woda nie ma jak odpłynąć.

Gospodarka

Region jest zasobny w ropę naftową i gaz ziemny, wydobywane także spod dna zatoki. Rozwinął się tu przemysł petrochemiczny oraz porty przeładunkowe.

Rolnictwo obejmuje uprawy bawełny, ryżu i trzciny cukrowej. Koncentracja przemysłu wydobywczego na obszarze narażonym na huragany tworzy szczególne ryzyko — uszkodzenie instalacji podczas sztormu grozi skażeniem wód przybrzeżnych.

Skala huraganów

• Kategoria 1 — wiatr od 119 km/h
• Kategoria 3 — od 178 km/h, uznawana za silny huragan
• Kategoria 5 — powyżej 252 km/h

Skala opiera się wyłącznie na prędkości wiatru, nie uwzględniając wysokości fali sztormowej ani ilości opadów. To jej znane ograniczenie — huragan niższej kategorii poruszający się wolno potrafi wyrządzić większe szkody powodziowe niż silniejszy, ale szybko przechodzący.

Porównanie z innymi nizinami nadmorskimi

Podobny charakter mają Nizina Amazonki w ujściu oraz niziny nadbałtyckie w Europie. Wspólną cechą jest niewielka wysokość nad poziomem morza i podatność na zalewanie.

Różni je natomiast zagrożenie: w strefie zwrotnikowej dominują cyklony, a w umiarkowanej sztormy i podnoszenie się poziomu morza. Skutek bywa jednak zbliżony, bo o rozmiarach szkód decyduje przede wszystkim rzeźba terenu, a nie rodzaj zjawiska.