Kalkulator głębi ostrości
Ten kalkulator wyznacza zakres ostrości przy zadanej ogniskowej, przysłonie i odległości ostrzenia, z uwzględnieniem formatu matrycy. Podaje granice ostrości przed i za punktem ostrzenia.
🧮 Policz od razu
Cztery parametry, jeden efekt
Głębia ostrości zależy od ogniskowej, przysłony, odległości ostrzenia i formatu matrycy. Krótsza ogniskowa, przymknięta przysłona i większa odległość dają szerszą strefę ostrości. Wpływ nie jest liniowy: podwojenie odległości zwiększa głębię blisko czterokrotnie, a przymknięcie o jeden stopień — o ok. 40%.
Rozkład jest niesymetryczny
Wbrew intuicji strefa ostrości nie rozkłada się równo wokół punktu ostrzenia. W typowych warunkach ok. jedna trzecia przypada przed nim, a dwie trzecie za. Przy zbliżeniach proporcja wyrównuje się do połowy, a przy odległościach zbliżonych do hiperfokalnej strefa za punktem sięga nieskończoności.
Krążek rozmycia
To pojęcie stojące za całym rachunkiem: największa plamka, którą oko wciąż odbiera jako punkt. Dla pełnej klatki przyjmuje się 0,030 mm, dla APS-C 0,020 mm, dla Micro 4/3 wartość 0,015 mm. Wartości te zakładają oglądanie odbitki 20 × 30 cm z odległości ok. 30 cm — przy oglądaniu w pełnym powiększeniu na monitorze realna głębia wydaje się mniejsza.
Format matrycy a głębia
Tu kryje się częste nieporozumienie. Przy tej samej ogniskowej mniejsza matryca ma nieco mniejszą głębię ostrości, bo wymaga mniejszego krążka rozmycia. Powszechne przekonanie, że mniejsze formaty dają większą głębię, wynika z czegoś innego: żeby uzyskać ten sam kadr, używa się w nich krótszej ogniskowej — 25 mm zamiast 50 mm — a to właśnie ona decyduje o efekcie.
Kiedy się przydaje?
Przy portretach, gdzie zależy na rozmytym tle, przy fotografii krajobrazowej wymagającej ostrości od pierwszego planu po horyzont, przy makrofotografii, gdzie głębia bywa liczona w milimetrach, przy fotografii produktowej oraz przy planowaniu ujęć filmowych.